نام

دکتر سعید بصیر متخصص رادیولوژی

ندول های تیروئیدی یافته شایعی در جمعیّت های جنرال به ویژه در مناطق کمبود ید نظیر کشور ماست . در کشورهای غربی تقریباً ۵ درصد جمعیّت و در کشورهای با کمبود ید تقریباً ۲۵ % جمعیّت ندول تیروئیدی دارند .

گرچه اکثر آنها خوش خیم است ولی ۱۰ – ۵ درصد ندول ها بدخیم می باشند .

بهترین تست منفرد جهت افتراق خوش خیمی از بدخیمی ندول های تیروئیدی FNA بوده ولی در موارد کارسینوم فولیکولی افتراق از آدنوم فولیکولی مشکل است . در این مطالعه هدف نمایان ساختن کرایتریاهای افتراقی توسط سونوگرافی معمولی و کالر داپلر در پیش بینی بدخیمی ندول های تیروئیدی سرد می باشد .

این مطالعه ۹۷ بیمار را با ندول تیروئیدی شامل می شود که اسکن ایزوتوپ ندول آنها را سرد گزارش نموده و تست های فونکسیونل آنها طبیعی است .

بیماران بستری بوده و جهت بدخیمی و یا دکمپرسیون عمل شده بودند و تشخیص بر اساس یافته های هیستوپاتولوژیک از نمونه های جرّاحی شده ، صورت گرفته و با یافته های مونوگرافیک قبل از عمل جرّاحی مقایسه شده است .

بیماران با پروب سطحی ۵ / ۷ مگاهرتز مورد بررسی قرارگرفته و ندول ها از نظر اکوژنسیته در مقایسه با بافت تیروئیدی پیرامون ، وجود هاله هیپواکوژن در اطراف ندول و میکروکلسیفیکاسیون ( به عنوان نقاط هیپراکوژن با قطر کمتر از mm ۲ با سایه اکوستیک ) مورد ارزیابی واقع شدند . نبودن هاله هیپواکو ، میکروکلسیفیکاسیون و هیپواکوژنی ندول به نفع بدخیمی است . با سونوگرافی کالر داپلر نیز ندول ها از نظر واسکولاریتی بررسی شدند که طی آن یافته ها به صورت : آواسکولاریتی ، هیپرواسکولاریتی پری ندولی و نیز هیپرواسکولاریتی اینتراندولی طبقه بندی گردید . هیپرواسکولاریتی پری ندولی در موارد خوش خیمی و اینتراندولی در موارد بدخیمی بیشتر دیده می شود .

آزمایش هیستوپاتولوژیک در این ۹۷ بیمار ، کارسینوم تیروئیدی را در ۳۸ مورد ( ۲۱ مورد کارسینوم پاپیلری ، ۹ مورد کارسینوم فولیکولی ، ۵ مورد کارسینوم مدولری و ۳ مورد کارسینوم این دفرانسیه ) مشخص کرد و ۵۹ مورد باقیمانده را ندول خوش خیم گزارش نمود .

نتایج به دست آمده در بررسی سونوگرافیک بیماران فوق به شرح ذیل بود :

۱ – هاله هیپواکو در ۱۳ مورد از ۵۹ مورد ندول خوش خیم دیده نشد در حالی که در ۳۰ مورد از ۳۸ مورد ندول های بدخیم رؤیت نشد .

۲ – میکروکلسیفیکاسیون در ۱۳ مورد از ۵۹ مورد ندول های خوش خیم و ۲۲ مورد از ۳۸ مورد ندول های بدخیم دیده شد .

۳ – هیپواکوژنی ندول در ۱۸ مورد از ۵۹ مورد ندول های خوش خیم و ۲۷ مورد از ۳۸ مورد ندول های بدخیم دیده شد .

با توجه به نتایج بدست آمده ، در تشخیص بدخیمی ، نبودن هاله هیپواکو بیشترین Sensitivity و میکروکلسیفیکاسیون بیشترین Specificity را دارد . از طرف دیگر نبودن هاله هیپواکو بیشترین ارزش پیشگویی را داشته و نبودن هاله هیپواکو توأم با وجود میکروکلسیفیکاسیون اختصاصی ترین کرایتریا بود .

در سونوگرافی کالر داپلر بیماران مورد مطالعه ، طرح هیپرواسکولاریتی پری ندولر در ۳۷ مورد از ۵۹ مورد ندول های خوش خیم در مقابل ۶ مورد از ۳۸ مورد ندول های بدخیم دیده شد و طرح هیپرواسکولاریتی اینتراندولر در ۹ مورد از ۵۹ مورد ندول های خوش خیم در مقابل ۲۷ مورد از ۳۸ مورد ندول های بدخیم مشاهده گردید .

ترکیب سونوگرافی معمولی و کالرداپلر در ارزیابی بیماران فوق نیز در نظر گرفته شد که حاصل مطالعات انجام شده مشخص نمود که ترکیب نبودن هاله هیپواکو ، وجود میکروکلسیفیکاسیون و هیپرواسکولاریته اینتراندولر قابل اعتمادترین یافته ها در ارزیابی ریسک بدخیمی در یک ندول سرد تیروئیدی بوده و بالاترین positive predictive value را در پیشگویی بدخیمی و بالاترین Specificity را در این مورد داراست .

Ref : IRANIAN Journal of Radiologu . Vol . 2 , Dec . 2004